20.6.17

Baarn krijgt sprookjespark

door Eric van der Ent


Vreemd, nooit geweten dat Baarn (Lage Vuursche) een sprookjespark heeft / had. Ik stuitte op dit krantenbericht uit het Algemeen Handelsblad van 13 januari 1967.
Ik ben zelf in 1965 geboren, dus als er inderdaad een sprookjespark in Lage Vuursche is (of was) dan zou ik daar toch herinneringen aan moeten hebben. Ik had er immers de leeftijd voor, maar... het zegt me helemaal niets. Is dit totaal aan mij voorbij gegaan?

In het krantenartikel wordt vermeld dat het park maar liefst 10 ha. groot wordt en dat het ontworpen is door architect ir. N.P.H.J. Roorda van Eysinga uit Delft, in opdracht van de vereniging Utrechtse Heuvelrug. De gemeenteraad van Baarn had het plan in principe al goedgekeurd onder bepaalde voorwaarden met betrekking tot het verkeersvraagstuk.

Anneke Elro op toneel speelt een van de vele sprookjes.

De artistieke leiding zou in handen komen van Anneke Elro. Op Wikipedia vond ik meer informatie over Anneke Elro (1928-2014). Zij heette eigenlijk Johanna Vooijs en was een Nederlandse toneelactrice, werkzaam bij het Rotterdamsch Kindertoneel en Anneke Elro's Jeugdtoneel. Dat zij de artistieke leiding zou krijgen was logisch. Als zesjarige speelde ze al vaak kinderrollen in het sprookjestoneel van haar ouders. Sprookjes vormden een rode draad in haar leven.

Ik kan me niets van een sprookjespark in Lage Vuursche herinneren. In kan ook geen berichten vinden die vermelden dat het plan niet door gaat. Bestaat het park, of heeft het bestaan? Of is het toch in de kiem gesmoord? Hoe zagen deze plannen er uit? Wie het weet mag het zeggen.

Eric van der Ent











Vragen, opmerkingen of tips? Neem gerust contact op. 

Uiteraard kunt u groenegraf.nl ook volgen op Facebook en Twitter.

Geïnspireerd geraakt door onze oud Baarn verhalen? 
Kom in aktie en stuur ons uw oud Baarn verhaal!

18.6.17

Wie, wat, waar: Café Eemzicht te Eembrugge


Speurder, de speurhond van Groenegraf.nl
Vandaag is een nieuwe uitzending in de rubriek Wie, Wat, Waar? bij RTV Baarn gestart. De rubriek is een samenwerking met Stichting Groenegraf.nl. U kent inmiddels onze speurhond "Speurneus". Tijdens de uitzending van de rubriek Wie, Wat, Waar? graaft Speurneus telkens een foto van Groengraf.nl op. Wij hopen dan dat de kijkers van RTV Baarn en de volgers van Groenegraf.nl de vragen die we hebben over de foto kunnen beantwoorden.




Op deze foto ziet u café Eemzicht in Eembrugge. Het stond vroeger naast de oude Eembrug die een paar honderd meter richting Eemdijk lag, gezien vanaf de huidige Eembrug. Het café is inmiddels verdwenen. Wie kan ons vertellen wanneer het precies is afgebroken? Eén van de uitbaatsters was Wijnanda van de Coterlet. Wie weet wie het café nog meer heeft gedreven? Aan een café kleven vast en zeker mooie sappige verhalen. Uiteraard zijn we ook naar dat soort verhalen op zoek.

Wat we precies willen weten leest u op onze site via deze link, of bekijkt u op RTV Baarn. De uitzending blijft ook te zien op onze site via deze link. Op die plek kunt u gelijk ook uw reacties plaatsen.

We zijn heel erg benieuwd of u ons kunt helpen!




De uitzendingen van RTV Baarn zijn te zien via het digitale pakket van Ziggo op kanaal 42 of via de stream op www.rtvbaarn.nlYouTube en Facebook

Ook via Xs4all en Telfort met de witte afstandsbediening op kanaal 626 en via XMS, Edutel, Fiber.nl, Stipte, Lybrandt en Telfort met de zwarte afstandsbediening op kanaal 2125.

Op onze site is deze rubriek te volgen via www.groengraf.nl/wiewatwaar

Vragen, opmerkingen of tips? Neem gerust contact op. Uiteraard kunt u groenegraf.nl ook volgen op Facebook en Twitter

Geïnspireerd geraakt door onze oud Baarn-verhalen?
Kom in actie en deel ook uw herinneringen op Groenegraf.nl.

15.6.17

Kunstschilders Been en Bechthold in Baarn!


Het tolhuisje aan de Eemweg in Baarn,
geschilderd door Daniël Been
Op 25 februari 1967 stierf in Baarn kunstschilder Daniël Been. Daniël Been, Rotterdammer van geboorte, wilde als kind al kunstschilder worden. Hij leerde de kneepjes van het kunstenaarsvak aan de Academie voor Beeldende Kunst. Als Rotterdams schilder richt hij zich in eerste instantie op havengezichten. Later schilderde hij ook veel bloemen, die hij kocht bij een winkel om de hoek bij zijn atelier en daar arrangeerde in kleurige boeketten. Na studiereizen naar Zuid-Frankrijk en de Spaanse Costa Brava schildert, aquarelleert en tekent hij in naturalistische trant Mediterrane landschappen. Zijn kleurrijke, impressionistische werken worden door liefhebbers ook wel ‘beentjes’ genoemd.

Been woonde in Baarn aan de Sophialaan 18. Aangenomen werd dat hij geen Baarnse taferelen schilderde, maar onlangs liep ik bij één van mijn "oude-foto-scan-sessies" in Harderwijk een prachtig schilderij van Daniël Been tegen het lijf. Tot mijn verbazing was daar het Tolhuisje aan de Eemweg op te zien. Aan het eind van de weg is duidelijk de kerktoren op de Brink te zien. De eigenaar- en eigenaresse, dhr. en mevr. Verburg-Groeneveld vertelden me dat in de familie nog zo'n schilderij is. Vrijwel hetzelfde tafereel, maar nu met een paard-en-wagen op straat afgebeeld.
Daniël Been werd op 2 maart 1967 begraven op de nieuwe algemene begraafplaats aan de Wijkamplaan in Baarn. Hij werd 81 jaar oud.
met een paard-en-wagen

 Nog een schilder die in Baarn werkte (Bechthold)
We kregen een foto van een mooi schilderij van de grote kom in het Baarnsche Bos (of is het de Pekingkom?)
Het schilderij is gesigneerd (als we het goed lezen) "Bechthold, 1903".
De enige Bechthold in Baarn die ik kon vinden is een Jan Willem Bechthold, zoon van Andries Bechthold en Anna Maria Geertruij Gaatman. Deze Jan Willem was koopvaardij kapitein / scheepsgezagvoerder, geboren in Amsterdam en in 1883 op 62 jarige leeftijd overleden in Baarn. Zijn weduwe Willemina Maria Pieters woonde volgens het adresboek van 1888 aan de Oosterstraat in Baarn.
Jan Willem kan nooit de schilder van dit werk geweest zijn, want het schilderij is volgens het signatuur gemaakt in 1903, Jan Willem was toen al 15 jaar dood. Mogelijk is de schilder (of misschien wel schilderes?) wel familie van hem, we tasten nog in het duister.
Wie o wie kan ons meer informatie over dit schilderij en de kunstenaar verstrekken?
We zijn zeer benieuwd of iemand ons meer kan vertellen!
Met dank aan Jan Overeem uit Woudenberg voor de foto van dit schilderij.

 






Vragen, opmerkingen of tips? Neem gerust contact op. Uiteraard kunt u groenegraf.nl ook volgen op Facebook en Twitter


12.6.17

Wintertuinen

door Cees Roodnat



Ik ken veel mensen die van het woord ‘wintertuin’ alleen al acuut een aanval van ‘schele hoofdpijn’ krijgen. Daaronder bevinden zich veel ambtenaren, belast met vergunningen voor het bouwen van een nieuwe, of met de exploitatie van de oude Wintertuin. Baarn kent er sinds kort namelijk twee. En zo voorspoedig als het inmiddels gaat met de nieuwe Wintertuin (Jardin d’Hiverre) op het bomen centrum aan de Zandheuvelweg, zo’n gebed zonder eind zijn de ervaringen met de oude Wintertuin (tropische kas van glas en staal) in het Cantonspark. 

August Janssen
(1864-1918)
Toch zaten er achter het initiatief voor beide tuinen gewiekste ondernemers; die elk in hun eigen tijd, (August Jansen in 1914 en Hans Blokzijl in 2016/ 2017), met wind mee of pal tegen, in staat bleken lokale overheden stoutmoedig naar hun hand te kunnen zetten.

Zo’n eeuw geleden was het bouwen van grote klassieke glazen kassen, Win tertuinen of Oranjerieën razend populair. Toen August Janssen, schatrijke ondernemer en filantroop in 1904 huize Canton erfde, een naar Chinees voorbeeld gebouwd huis in Baarn, liet hij dat in 1910 afbreken, liet een nieuwe villa Canton verrijzen en legde in de overtuin ervan in 1914-1915 een Wintertuin aan. Meteen de grootste Wintertuin van Nederland en de hoogste en mooiste kas van Europa. Het park was een ontwerp van zijn tuinbaas J. Goossen, de Wintertuin een ontwerp van firma G. Koelewijn, kassenbouwers uit Baarn. Van dit achterneefje van het Londense Chrystal Palace (1851), het Amsterdamse Paleis voor Volksvlijt (1864) en later het Parijse Grand Palais (1900) heeft August niet lang kunnen genieten. In 1918 stierf hij en kwamen park en Wintertuin aan de Staat der Neder landen die het bestemde als botanische tuin voor de Rijksuniversiteit Utrecht. Die stootte het in  1987 weer af, (te ver van Utrecht) en verkocht park en kas weer aan de gemeente Baarn voor het symbolische bedrag van één gulden. Een koopje zou je zo zeggen.

Hans Blokzijl
(Foto: 557design.nl)
De last echter om  zo’n fraai monument weer rendabel te laten functioneren bleek allerminst ‘een fluitje van een cent.’ Palm Court Galleries, een renovatie van de kas in 2011/2012 voor 2,3 miljoen, twee en half jaar leegstand en een handvol loze plannen volgden. Welke ondernemer vindt er na Redforce wél genade bij omwonenden en Gemeente? Dus nog maar een jaar doorgemodderd met tijdelijk gebruikers. Kwartier maker Kouwenberg toverde nog een tijdje yogalessen, bruidsreportages, pianoconcerten en dergelijke uit zijn hoge hoed, maar leverde begin april teleurgesteld zijn sleutel van de Winter tuin al weer in bij de Gemeente. Dit in afwachting van de volgende ondernemer die (voor slechts 40.000 euro per jaar) zijn nek in de strop wil steken. Wordt dat Living History? Ik waag me niet meer aan een voorspelling.

Yoga in de Wintertuin
Leurt het Rijk met Paleis Soestdijk, vorstelijk Baarn leurt met haar Paleis van glas. Maar overheden zijn geen ondernemers en veel ondernemers niet zo brutaal als een Kraay of Blokzijl. Eerst maar eens naar die nieuwe Wintertuin op het bomencentrum. Hans Blokzijl voorspelt voor zijn Jardin d’Hiverre (geen fout maar een woordspeling tussen wintertuin en tuin van glas!) ook een levensduur van minstens een eeuw. Dat klassieke Wintertuinen tegenwoordig niet meer worden gebouwd zat hem niet lekker. Hij zag er wel wat in als concept voor een tweede congresgebouw op zijn bomencentrum. Struinde dus heel Europa af om wintertuinen uit de jaren twintig van de vorige eeuw te bezoeken, mixte de bouwstijlen en liet, geïnspireerd door de oranjerie van de Royal Botanic Gardens in Kew, specialisten op allerlei gebied zijn ideeën uitwerken tot de Wintertuin van de 21e eeuw. Een paleis van hout, staal en glas dat August Janssen jaloers had kunnen maken. Het verschil? Deze wintertuin is niet voor planten maar voor mensen. Er kunnen straks wel 450 bezoekers tegelijk in. Kreeg zijn voorganger in 1914 nog alle medewerking van Gemeente en bevolking (nog geen omwonenden!),

Blokzijls droom kwam er niet zonder slag of stoot. Hij moest een koor aan insprekers het hoofd bieden. De uiteindelijke vergunning na een bouwstop van zeven maanden kostte hem duizenden euro’s per dag. Hij doet het af als “een bijzonder vervelende bloeddrukverhogende periode”, maar ligt er niet meer wakker van. Zijn Wintertuin - van Oostenrijks grenen, turquoise groen staal en 80.000 kilo groen glas, met geventileerde nokkoepel van 9.20 m  boven het maaiveld en de voetjes in het water - bleek op de open dag (eind april) al zo’n 50  dagen volgeboekt. “Inmiddels zijn ongeveer 1000 mensen hier geweest (aldus B), allemaal gingen ze geroerd naar huis.” Ik ook, maar dan van ellende, na mijn bezoekje aan de oude, maar vooral verweesde Dame in het Cantonspark.

Geraadpleegd:
- Knipsels BC 2014 tot heden,
- De restauratie van de Wintertuin, Hans Vlaardingerbroek, Baerne, juni 2012.
- Baarn, geschiedenis en architectuur, Zeist 1994.


Cees Roodnat













Dit verhaal verscheen op maandag 12 juni 2017 in de Baarnsche Courant  in de rubriek

’Vandaag is morgen alweer gisteren (bruggetjes naar vroeger)’

Deze rubriek is een samenwerking tussen de Historische Kring Baerne en Groenegraf.nl    



Vragen, opmerkingen of tips? Neem gerust contact op. Uiteraard kunt u groenegraf.nl ook volgen op Facebook en Twitter

Geïnspireerd geraakt door onze oud Baarn-verhalen?
Kom in actie en deel ook uw herinneringen op Groenegraf.nl.

10.6.17

De Herinnering blijft: Groenteboer Van der Vuurst

Een uitzending op RTV Baarn


Henk van der Vuurst en Ans van Egdom
in gesprek voor RTV Baarn
Baarn kende in het verleden veel buurtwinkels: bakkers, melkboeren, slagers en groenteboeren. Heel vaak ging de zaak ook over van vader op zoon. Zo'n bekende Baarnse familie is de familie Van der Vuurst. Opa van der Vuurst was landbouwer aan de Zandvoortweg en verkocht de producten die hij verbouwde. Zoon Dirk volgde hem op. En zijn zoon, Henk van der Vuurst, had sinds 1966 een groentewinkel aan de Krabbelaan. Hij heeft nog de familiefoto's.
Voor de opname van dit item zijn we naar de moestuin van Kasteel Groeneveld gegaan.
Daar vertelt Henk van der Vuurst over de verbouw en verkoop van de groente, hoe de omgeving Zandvoortweg er vroeger uitzag en haalt hij herinneringen op aan zijn  jeugd.

Het oude woonhuis van Van der Vuurst met groentehal aan de Zandvoortweg

Het rabarberveld van Van der Vuurst
Henk van der Vuurst weet nog hoe het er allemaal uitzag: “De A1 was er nog niet. En waar wij de winkel hebben gehad was vroeger een schuilkerk  en een kerkhof.”
De opa van Henk woonde aan de Zandvoortweg op nr. 180.  Op zijn grond verbouwde hij groenten die zijn zoons Dirk, Wim, Henk en dochter Riek met paard en wagen uit gingen venten.
“Door de akkers, van de Acacialaan tot de Kennedylaan, liep de Bullesteeg. Een oude weg waar de boeren Doppenberg, Hogeboom, Zonneveld en Schimmel naar hun land konden gaan.  Ons land lag aan beide kanten van het pad en was 1,5 ha. groot. Begin jaren zestig begon de onteigeningsprocedure voor de bouw van de Professorenbuurt.”
De kinderen moesten meehelpen. Dat was bij opa zo, hij had 14 kinderen, en dat was ook bij de vader van Henk zo. “Het was een hard bestaan. Vader had er ook een paar baantjes bij. Suppoost bij Musis Sacrum en vakken vullen bij de kruidenierszaak aan de Acacialaan. Toen ik 7 of 8 jaar oud was ging ik ook zakken prikken.”
Dirk van der Vuurst met paarrd en wagen

De groenten waren elke dag vers. Van de eigen akkers, waar Joop tuinbaas was, of van de Amsterdamsestraatweg bij Van der Wurff. “Vader ging op zondagavond kijken of de spinazie goed was. Om 6 uur 's morgens ging ik dan met de fiets op pad om het op te halen“, vertelt Henk.
Toch was er ook ruimte om te spelen. Zwemmen in het Beltgat bijvoorbeeld of vliegeren in de polder.
Maar ook het bezorgen van de groente bij de klanten zorgt voor de nodige verhalen.
Groenteboer is een mooi vak, maar eigenlijk wil Henk graag gaan varen. Toch besluit hij in 1966  om samen met zijn vader en moeder de zaak voort te zetten.

Het nieuwe pand aan de Krabbelaan, met op de achtergrond nog de oude woning en groentehal


De groentezaak in 1968
De groentehal opzij van het huis heeft plaats gemaakt voor een winkel met een breed aanbod. Met de komst van de supermarkt aan de overkant wordt het moeilijker en als ook een personeelslid ontslag neemt wordt het besluit genomen om de winkel te sluiten.
Eind september 2000 komt er na drie generaties van der Vuurst een eind aan de groentehandel.

Deze aflevering van “De Herinnering Blijft” is gemaakt door: Jan Andries Smit, Eric van der Ent en Ans van Egdom en wordt  uitgezonden vanaf zaterdag 10 juni.







De uitzendingen van RTV Baarn zijn te zien via het digitale pakket van Ziggo op kanaal 42 of via de stream op www.rtvbaarn.nlYouTube en Facebook. 
Ook via Xs4all en Telfort met de witte afstandsbediening op kanaal 626 en via XMS, Edutel, Fiber.nl, Stipte, Lybrandt en Telfort met de zwarte afstandsbediening op kanaal 2125.


Vragen, opmerkingen of tips? Neem gerust contact op. Uiteraard kunt u groenegraf.nl ook volgen op Facebook en Twitter 

Geïnspireerd geraakt door onze oud Baarn verhalen? Kom in aktie en stuur ons uw oud Baarn verhaal!